Pse Putin e sinjalizoi tani fundin e luftës në Ukrainë?
Presidenti rus Vladimir Putin ka bërë deklarata të forta së fundmi, që lënë të kuptohet se lufta e Rusisë me Ukrainën mund të jetë “duke u afruar drejt fundit”. Por, një shqyrtim më i thellë i kontekstit tregon se ky nuk është një sinjal i qartë për mbarimin e menjëhershëm të konfliktit.
Së pari, fjala e Putinit pas eventit të Ditës së Fitores në Moskë tregon se ai është i gatshëm të takohet drejtpërdrejt me Zelenskyyn, por vetëm pasi të jenë rënë dakord mbi kushtet e një marrëveshjeje paqeje. Kjo tregon një qasje strategjike: ai dëshiron të ruajë kontrollin mbi kushtet dhe të shmangë çdo negociatë që mund ta komprometojë pozicionin e Rusisë.
Së dyti, Putini fajëson perëndimin për vazhdimin e luftës, duke thënë se mbështetja ushtarake ndaj Ukrainës ka “rritur konfrontimin” dhe se perëndimi shpresonte për “shkatërrimin e Rusisë”. Kjo është një mënyrë për të justifikuar mungesën e përparimit të Rusisë dhe për të vendosur perëndimin si përgjegjës për ngërçin aktual.
Së treti, analiza e ekspertëve tregon se ky sinjal për fundin e luftës lidhet më shumë me një besim të brendshëm se Rusia nuk po fiton sipas pritshmërive, sesa me një plan konkret për paqe. Analisti Keir Giles shpjegon se Putini mund të jetë “më i gatshëm për të pezulluar luftën” pasi ka kuptuar se avantazhet e vazhdimit të konfliktit janë më të vogla se dëmet.
Së katërti, faktori ekonomik dhe diplomatik është vendimtar. Lufta ka shkatërruar ekonominë ruse dhe ka tensionuar marrëdhëniet me Evropën në nivelet më të larta që nga Lufta e Ftohtë. Përveç kësaj, sanksionet perëndimore kanë goditur rezervat dhe tregjet e Rusisë. Këto kushte krijojnë një presion të brendshëm dhe të jashtëm që mund ta bëjnë Putinin të konsiderojë një pezullim të konfliktit.
Së pesti, konteksti ndërkombëtar është gjithashtu i rëndësishëm. SHBA-të dhe disa vende perëndimore po përpiqen të promovojnë armëpushime të përkohshme dhe marrëveshje humanitare. Madje, presidenti amerikan Donald Trump ka folur publikisht për “fillimin e fundit” të luftës. Kjo shton një element presioni politik dhe simbolik mbi Rusinë.
Së fundi, pengesat mbeten të mëdha. Rusia kërkon kontrollin e Donbasit dhe kundërshton anëtarësimin e Ukrainës në NATO, ndërsa Ukraina nuk pranon dorëzimin e territoreve dhe kërkon garanci sigurie. Kjo tregon se deklarata e Putinit nuk është një premtim për fund të menjëhershëm, por më tepër një lëvizje strategjike dhe psikologjike, që synon të përforcojë pozicionin e Rusisë dhe të testojë gatishmërinë e Perëndimit dhe Ukrainës për kompromis.
